www.viaferrata.nl : klettersteigen met kinderen

WWW.VIAFERRATA.NL

Op de website viaferrata.nl stond een oproep voor mensen, die ervaringen hadden met het lopen van via ferrata’s met (kleine) kinderen. Het was me inderdaad al opgevallen dat daar weinig tot geen informatie over te vinden is omdat ik daar voor de zomervakantie ook naar gezocht had. Dit om een wel erg voor de hand liggende reden: ik was van plan om deze zomer met mijn kinderen (zoon 11, dochter 9) in de noordelijke Dolomieten via ferrata’s te gaan lopen.

Mijn vrouw gaf de doorslag: gewoon beginnen met de makkelijkste.

Het engelstalige boekje van Smith and Fletcher (Via Ferrata’s of the Northern Dolomites, Vol I. Cicerone. over dit onderwerp bracht uitkomst: beschrijvingen van ferrata’s met een heldere kwalificatie van technische (gaad 1-5) en “omgevings” (graad A-C) moeilijkheid. Te beginnen met een 1A.

Onze eigen achtergrond: voordat we kinderen kregen hadden we al veel bergwandelingen (rugzak, wild kamperen) achter de rug en de kinderen zijn van kleins af aan gewend bergwandelingen te maken, met eigen rugzak op en stevige bergwandelschoenen. Na wandelvakanties in de Franse Alpen en de Spaanse en Franse Pyreneeën kwamen we vorig jaar in de Dolomieten terecht (Cortina d'Ampezzo, Camping Dolomiti) en we vonden het fantastisch. Daarom dit jaar weer en we wilden ook via ferrata’s gaan lopen. Zelfde camping.

Voorbereiding:

De websites viaferrata.nl en viaferrata.org hebben ons veel verder geholpen met zaken als: wat heb je nodig, welke routes zijn er (ook hier gradaties, die we vergeleken hebben met bovengenoemd boekje).

Vooraf zijn we in de paasvakantie naar een Adventure Park gegaan om te oefenen in hoogtes en het overzetten van de karabiners. Dat zat wel goed en we kregen er nog meer zin in.

Naast de websites en het boekje hebben we de Tobacco kaarten van de omgeving gekocht. Deze waren in de vergelijking met bijvoorbeeld de Kompass kaarten voor ons de meest leesbare kaarten.

In het eerste weekend nog een bezoek gebracht aan het Adventure Park nabij Cortina. Iedereen was toe aan de volgende stap.

Het kopen van ferrata sets.

Na wat bezoekjes aan verschillende sportzaken kwamen we tenslotte uit bij de Cooperativa, een megastore in het centrum van Cortina. Bovenste verdieping. Daar wachtte ons een tegenslag: Volgens de verkoper waren onze kinderen nog veel te jong voor via ferrata’s. Hij wild ons dan ook niet verder helpen. Gelukkig was een tweede verkoper minder consciëntieus (hij had er volgens mij ook minder verstand van). We kozen alles in 1 sets van Camp uit. Die waren redelijk betaalbaar en alles zat er bij: gordel helm en ferrataset (touwen met karabiners). Op advies van mensen op de camping kozen we ook nog handschoenen erbij (waar we nooit spijt van hebben gekregen!).

Op de vraag van mij aan de verkoper of de rem voor die lichtgewicht kinderen niet aangepast zou moeten worden kon hij geen antwoord op geven. Na wat heen en weer gebeld te hebben wist hij ons te vertellen, dat de geleverde remmen pas gingen werken (slippen) bij een gewicht van zestig kilo ! Dat hield in, dat onze kinderen wel gezekerd, maar bij een val niet geremd zouden worden. “take it or leave it”. We besloten toch door te gaan met de aanschaf. Maar voorzichtigheid is wel geboden dus. Overigens is niemand tijdens onze vakantie gevallen.

Eerste ferrata:

De ferrata Giovanni Barbara/ Lucio Delaiti (die laatste naam wordt vaak weggelaten)

Een goede ferrata om mee te beginnen. Het eerste stuk gaat schuin langs een richel omlaag en achter de waterval van de Fanes langs. Spectaculair begin ! Daarna aan de andere kant een beetje omhoog, richeltje over en dan een stukje naar beneden. Afkoppelen voor het volgende stuk: een steil stukje omlaag. Goed vasthouden en dan komt het wel goed. Tot aan de voet van het volgende stuk van de waterval. Erlangs en dan via een smal en wiebelig bruggetje naar de overkant (dus eigenlijk de kant waar je begonnen bent. Dit is het beginpunt van de ferrata Licio Delaiti die ons langs een schuine bergrichel weer terugbrengt naar het beginpunt. We waren helemaal door het dolle heen: onze eerste ferrata.

Tweede ferrata

De ferrata Ru Gusela over de berg Nuvelau, naar de gelijknamige Rifugio. Te beginnen op de Passo Giau en vandaar rechtsom de berg tot halverwege, waar de ferrata aangegeven staat. Eerst nog een stuk steil omhoog lopen tot aan de ferrata zelf. Veel meer klimmen dan de eerste ferrata, maar nog steeds goed te doen. Op het laatste stuk met een laddertje en over een kam tot aan de Rifugio. Daar hebben we geluncht en daarna hetzelfde pad weer terug. Het leuke van hetzelfde stuk terug is dat het een heel andere ferrata likt, met andere technieken De tweede ferrata was meer “exposed” maar ook nog steeds goed te doen.

Derde ferrata

De derde ferrata was niet zozeer een verticale ferrata, maar een horizontaal verlopende “Sentiero”, te weten de Sentiero Astaldi Het gaat goed, maar omhoog en omlaag is toch eigenlijk veel leuker. Door het bos naar Rifugio Dibona en daarna verder omhoog. De ferrata zelf is niet erg moeilijk, maar de tussenstukken (zonder kabel) zijn soms wel lastig, doordat ze steil en glad zijn. Voor wat kleinere en onervarener kinderen zou een touw voor zekerheid geen overbodige luxe zijn. De route loopt door een prachtig groen-grijs-rood gekleurd stuk berg en is zeker waard om gelopen te worden. Wij kwamen in een onweersbui terecht. Gelukkig precies aan het einde van de ferrata zelf, omdat je halverwege geen enkele ontsnappingsmogelijkheid hebt. De schoenen waren drijfnat weliswaar, maar och, dat droogde wel weer.

Vierde Ferrata

We worden al wat zekerder en kiezen nu voor een ferrata niveau 1B. De ferrata Averau, naar de top van de berg Averau (naast de berg Nuvolau, waar we eerder op geweest zijn). Met de lift naar boven en over grauwe skihellingen richting de ferrata gelopen. Voor het eerst moesten we samen met veel meer mensen klimmen, wachten op elkaar, elkaar voor laten gaan of zelf voorrang krijgen. Het had ook wel iets gezelligs en gelukkig konden we aardig op tempo meeklimmen. De stappen omhoog waren groter dan bij de vorige ferrata’s. Dit begon er werkelijk op te lijken! Halverwege heb je nog de mogelijkheid een stuk over kale rots te klimmen of achterlang via een laddertje. Wij kozen voor de laatste optie. Bovenaan de ferrata nog een stuk over losse stenen klimmen en we konden het kruis bovenop aanraken. Net boven bij het kruis kwamen twee Italianen die ons waarschuwden voor onweer. Vanuit het Tofanamassief kwamen inderdaad dreigende wolken snel naderbij. Dus heel snel naar beneden. Onderaan de ferrata, ter hoogte van de Rif. Averau gingen we schuilen bij een huisje van een sleeplift. We telden de seconden tussen flits en donder terwijl we lunchten. Het bleef allemaal op afstand en na een tijdje klaarde het op. Terug bij de skilift besloten we de loopgraven rondom de 5 Torre te bekijken en al doende liepen we door bos en over skipiste terug naar de auto. Een mooie, intensieve dag en aan het einde waren we allen best moe.

Vijfde ferrata

De vijfde ferrat was niet echt een ferrata, maar meer stukken gezekerd pad. Dat waren overigens niet de meest spectaculaire stukken. Het was de klauterpartij naar de col/ forcella die het mooi maakte. De tocht begon bij de lift bij Lago Misurina. de lift omhoog en daarna aan de wandel. Twee collen (Forc. Misurina en Forc. del Diavolo) met tussendoor kleine makkelijke ferratastukjes. Het uitzicht op de Drei Zinnen (Trè Cimes) was fantastisch. Ook het uitzicht op de toppen in Oostenrijk was ongelooflijk mooi. We lunchten bij de Rif. na een lang stuk over puinhellingen gedaald te hebben (Sent. Bonacossa). Via een lang pad tussen de bomen liepen we weer terug naar de auto.

Even tussendoor: Monte Piana

voor een tochtje loopgraven. Die vonden we dan ook in ruime hoeveelheden: de hele berg is één grote loopgraaf, inclusief tunnels. De kinderen amuseerden zich enorm in de tunnels, met de lampjes die zo op hun helm vastgemaakt hebben. Via een lange bocht liepen we vervolgens de berg weer af naar de auto. Een lange afdaling, met een steil stuk, een oversteek over een riviertje en onderweg regen. Iedereen was na afloop behoorlijk moe.

Zesde ferrata

Een super-super echte ferrata: ferrata Marina Bianchi in het Christallo gebergte. Met twee kabelbanen omhoog en vanuit de lift rechtsaf een kam over. Vol goede moed gingen we op weg, maar ineens kwamen we bij een stuk waar de kabel weg/ stuk was. Samen met een Engelsman en een Duits gezin lukte het om met het touw, dat ik bij me had het gat te "dichten". Omdat we hiermee al veel tijd kwijt waren besloten we om de ferrata niet helemaal af te maken en terug te keren. Volgende keer maken we hem zeker af. Terug bij de lift brood gegeten en als afsluiting nog over de langste ferrata-hangbrug van de Dolomieten, onderdeel van de ferrata Ivano Dibona, die ook bij dezelfde kabelbaan begon. Door de mist was het nog eens extra spannend.

Zevende ferrata

Als onderdeel van onze tweedaagse tocht. Vanuit Corvara met de lift omhoog en daarna een stuk omhoog geklommen (delen ladders en gezekerd pad) tot aan de ferrata: de ferrata Vallon. Een werkelijk prachtig landschap, maar het zou in de loop van de dag nog veel mooiere en rauwer worden. Het was een voor ons doen zware tocht en op de ferrata Vallon een echt steil stuk, waar ik zowaar (voor het eerst deze vakantie) de kriebels van kreeg. Gelukkig ging het goed. De kinderen hadden al helemaal nergens last van en ook mijn partner had geen moeite met deze ferrata. Daarna kwamen we in een fenomenaal landschap met gruis, rotsblokken, een prachtig uitzicht en diepe kloven. Ik was diep onder de indruk. Om half drie arriveerden we bij de Rifugio Boè, waar we de dorst lesten. De kinderen amuseerden zich nog een tijdje in de sneeuw. Uiteraard aten we spaghetti en 's avonds speelden we kaartspelletjes. Buiten werd het steeds mistiger en het begon te onweren. Na de eerste klap viel het licht uit. Met kaarsjes was dat snel opgelost. Buiten begon het ook te hagelen en we waren blij dat we veilig binnen zaten. Voordat het werkelijk bedtijd werd, was het al opgehouden en konden we rustig slapen.

Achtste ferrata

De volgende ochtend zijn we vroeg opgestaan. Buiten konden we het pad goed terugvinden door de hagel, die erop was blijven liggen. Verder ging de route ook voor de wind. De ferrata was zo makkelijk, dat hij eigenlijk een tegenvaller was (Lichtenfelser Steig). Volgende jaar gaan we de route, ferrata Vallon heen en Lichtenfelser Steig terug, in 1 dag lopen. Dat is goed te doen, zeker als je hem al een keer, zoals wij gelopen hebben. Omdat het zo opschoot besloten we niet de lift maar het pad naar beneden te nemen. Dat liep gemakkelijk, over de skipiste en tussen de bomen door terug naar Corvara.

Laatste ferrata

De tunnels van Lagazuoi stonden, net als vorig jaar, op het programma. Het was immers een ferrata en vorig jaar was er een stukje, dat we niet konden doen omdat we de spullen nog niet hadden. Dus bij Passo Falsarego met de kabelbaan omhoog. Vorig jaar was er een enorme mist. Dit jaar waaide het er erg hard en koud, zodat we snel de tunnels opzochten. Maar we genoten van de uitzichten op onder andere de Marmolada gletscher. Mooi ook om vanuit verschillende punten de 5 Torre te zien. Het ferratastuk viel qua moeilijkheid mee, maar bracht ons op een stuk, dat we vorig jaar niet gezien hadden. Met een nagebouwd huisje. Leuk om te doen, vooral omdat je met lampjes mocht lopen. Eenmaal onderaan de tunnels ging het in sneltreinvaart verder de berg af.

Bij elkaar negen ferrata’s in een tijdsbestek van zo’n kleine vier weken. De afspraak was steeds: 1 dag de bergen in, 1 dag iets anders (zwemmen, mountainbiken, Venetië) en dat werkt nog steeds prima. We kunnen niet wachten om volgend jaar een niveautje hoger te gaan (graad 2B) en verder: we zien het wel.

Door Tom Roeling